Mang thai vốn đã là một hành trình đầy cảm xúc. Nhưng với những người từng sảy thai, thai lưu hoặc mất con sau sinh, lần mang thai tiếp theo thường không chỉ là niềm vui. Đó còn là một hành trình đi cùng nỗi nhớ, nỗi sợ và rất nhiều hy vọng. Trong hoàn cảnh đó, nhiều gia đình gọi em bé đến sau mất mát là em bé cầu vồng.
Tên gọi này nghe nhẹ nhàng, nhưng phía sau nó thường là một quãng đường rất dài. Có những tháng ngày trống rỗng. Có những lần đi khám mà tim đập mạnh chỉ vì chờ một nhịp tim thai. Có những niềm vui đến rất chậm, vì người mẹ không dám vui quá sớm. Vì thế, để hiểu đúng về em bé cầu vồng, cần nhìn cả hai mặt: niềm hạnh phúc của một sự sống mới và nỗi đau vẫn còn của lần mất mát trước đó.
Em bé cầu vồng là gì
Em bé cầu vồng là em bé sinh ra sau một lần mất thai hoặc mất con trước đó. Mất mát đó có thể là sảy thai, thai lưu hoặc em bé mất sau sinh. Tên gọi cầu vồng được dùng để gợi hình ảnh ánh sáng xuất hiện sau cơn mưa lớn.
Điều quan trọng là em bé cầu vồng không thay thế cho em bé đã mất. Đây không phải là một sự bù đắp. Đây là một sự sống mới được chào đón sau một quãng thời gian đau buồn. Vì vậy, trong nhiều gia đình, niềm vui có em bé cầu vồng luôn đi cùng sự tưởng nhớ dành cho em bé đã ra đi.
Vì sao khái niệm này có ý nghĩa với nhiều gia đình
Khi một người phụ nữ mất thai, nỗi đau không chỉ nằm ở việc mất đi một thai kỳ. Nhiều khi, đó là mất đi cả một tương lai mà họ đã bắt đầu hình dung. Từ lúc que thử hiện hai vạch, rất nhiều người đã âm thầm gọi con là em bé, đã nghĩ đến ngày sinh, đã tưởng tượng gương mặt con và cách con bước vào cuộc sống của mình.
Vì thế, khi mang thai lại, người mẹ không bước vào thai kỳ mới với tâm trạng giống lần đầu. Họ mang theo ký ức cũ. Họ cẩn thận hơn. Họ dễ lo hơn. Họ ít dám tin ngay vào điều tốt đẹp. Trong hoàn cảnh đó, khái niệm em bé cầu vồng giúp gọi tên một trải nghiệm rất thật. Đó là có ánh sáng mới, nhưng bầu trời vẫn còn ký ức của cơn mưa trước.
Mang thai em bé cầu vồng thường có những cảm xúc nào
Nhiều người nghĩ có thai lại sau mất mát sẽ chỉ là niềm vui. Thực tế thường phức tạp hơn nhiều. Người mẹ có thể vui mừng, biết ơn, nhưng đồng thời cũng lo lắng, dè dặt và sợ hãi.
Có người sợ đi siêu âm. Có người đếm từng tuần thai. Có người không dám mua đồ cho em bé sớm. Có người chờ rất lâu mới dám báo tin cho gia đình. Điều này không có nghĩa là họ yêu em bé mới ít hơn. Ngược lại, chính vì quá yêu và quá sợ mất tiếp nên họ không dám thả lỏng cảm xúc.
Một số người còn cảm thấy có lỗi khi thấy mình vui trở lại. Họ sợ rằng nếu hạnh phúc với thai kỳ mới, như vậy có nghĩa là mình đã bỏ quên em bé trước. Đây là cảm giác rất thường gặp. Nhưng cần hiểu rằng yêu em bé hiện tại không làm giảm tình yêu dành cho em bé đã mất. Hai điều đó có thể cùng tồn tại.
Nỗi lo trong thai kỳ cầu vồng thường khác gì
Thai kỳ cầu vồng không chỉ có lo về sức khỏe thai, mà còn có lo về ký ức. Một dấu hiệu rất nhỏ như ra máu nhẹ, đau bụng lâm râm hoặc mất cảm giác nghén cũng có thể khiến người mẹ hoảng sợ nhiều hơn người khác. Có những người rất khó tin vào một tin tốt. Dù bác sĩ nói thai đang ổn, họ vẫn thấy chưa yên.
Điều này là dễ hiểu. Sau một lần mất thai, cơ thể không chỉ nhớ, mà tâm trí cũng nhớ. Vì vậy, việc lo âu hơn trong thai kỳ sau là điều rất bình thường. Điều người mẹ cần không phải là bị bảo phải nghĩ tích cực lên. Điều họ cần là được lắng nghe, được giải thích rõ và được theo dõi sát để thấy mình không phải đi qua giai đoạn này một mình.
Em bé cầu vồng không xóa đi nỗi buồn cũ
Đây là điều rất quan trọng. Có em bé cầu vồng không có nghĩa là nỗi đau trước đó tự nhiên biến mất. Nhiều gia đình vẫn nhớ ngày dự sinh cũ, vẫn nhớ lần siêu âm đầu tiên, vẫn nhớ cảm giác trống rỗng sau khi mất thai. Những ký ức đó không sai và cũng không nên bị ép phải quên đi.
Trong nhiều trường hợp, chính việc cho phép mình nhớ mới giúp người mẹ đi tiếp lành hơn. Họ có thể vừa yêu đứa con đang lớn lên trong bụng, vừa nhớ đứa con đã không kịp đến với thế giới này. Không có gì mâu thuẫn ở đây cả. Làm mẹ sau mất mát thường là như vậy: trái tim phải chứa được cả niềm vui lẫn nỗi buồn.
Có nên nói với người khác rằng đây là em bé cầu vồng không
Điều này hoàn toàn tùy gia đình. Có người muốn chia sẻ công khai để gọi tên hành trình của mình. Có người chỉ muốn nói với vài người thân. Có người không dùng từ em bé cầu vồng vì thấy không phù hợp với cảm nhận riêng của mình. Tất cả đều được.
Điều quan trọng không phải là dùng đúng một cách gọi. Điều quan trọng là người mẹ và gia đình được quyền chọn ngôn ngữ khiến họ thấy được an ủi nhất. Nếu cụm từ em bé cầu vồng giúp họ cảm thấy được hiểu, đó là một tên gọi đẹp. Nếu họ không muốn dùng, điều đó cũng hoàn toàn bình thường.
Làm gì để đi qua thai kỳ cầu vồng nhẹ hơn
Điều đầu tiên là chấp nhận rằng thai kỳ này có thể rất nhiều cảm xúc. Không cần ép mình phải vui hoàn toàn. Không cần ép mình phải quên hết chuyện cũ. Nếu hôm nay vừa biết ơn vừa sợ hãi, điều đó vẫn rất bình thường.
Điều thứ hai là giữ một hệ hỗ trợ tốt. Người mẹ nên có ít nhất một vài người mà mình có thể nói thật lòng. Đó có thể là chồng, người thân, bạn thân hoặc chuyên gia tâm lý. Việc có nơi để nói ra nỗi sợ thường giúp giảm gánh nặng rất nhiều.
Điều thứ ba là khám thai đều và bám sát hướng dẫn của bác sĩ. Với nhiều phụ nữ, mỗi lần siêu âm tốt là một lần được thở nhẹ ra. Việc theo dõi rõ ràng, đều đặn sẽ giúp thai kỳ này bớt mơ hồ và bớt bị nỗi sợ cũ chi phối.
Có thể tưởng nhớ em bé đã mất và chào đón em bé mới cùng lúc không
Có, và điều đó rất nhiều gia đình đã làm. Có người giữ lại ảnh siêu âm cũ. Có người thắp nến vào một ngày đặc biệt. Có người chọn một món đồ nhỏ để tưởng nhớ em bé đã mất. Cũng có người viết thư, trồng cây hoặc làm một nghi thức riêng của gia đình.
Làm như vậy không phải để níu lại nỗi buồn. Đó là cách công nhận rằng em bé ấy đã từng hiện diện và vẫn có một chỗ trong trái tim gia đình. Khi được phép nhớ, nhiều người cũng dễ mở lòng hơn để đón em bé mới.
Khi nào cần tìm thêm hỗ trợ tinh thần
Nếu lo âu quá nhiều, mất ngủ kéo dài, sợ hãi đến mức không thể sinh hoạt bình thường hoặc luôn cảm thấy mình chìm trong buồn bã, người mẹ nên tìm thêm hỗ trợ. Đây không phải là yếu đuối. Đây là cách chăm sóc bản thân trong một hành trình vốn đã quá nặng cảm xúc.
Đôi khi chỉ cần được nghe một câu rất đơn giản: cảm giác này là bình thường, và bạn không cô đơn. Có người từng đi qua đoạn đường này. Có người hiểu vì sao bạn không dám vui trọn vẹn. Chỉ riêng điều đó cũng đã có thể làm nhẹ lòng hơn rất nhiều.
Kết luận
Em bé cầu vồng là một tên gọi đẹp cho một hành trình không hề dễ dàng. Đó là em bé đến sau một lần mất mát, mang theo cả hy vọng mới lẫn ký ức cũ. Với nhiều gia đình, thai kỳ cầu vồng không chỉ là mang thai مرة nữa, mà là học cách tin lại, yêu lại và hy vọng lại sau một lần trái tim đã bị tổn thương. Nếu đang đi trong hành trình này, người mẹ không cần phải vui hoàn toàn, cũng không cần phải mạnh mẽ mọi lúc. Chỉ cần đi từng bước, được theo dõi đúng, được yêu thương đúng và được phép cảm nhận mọi cảm xúc của mình, như vậy đã là rất đủ.
Tìm hiểu thêm tại đây
