Tiêm phòng trước khi mang thai cần chuẩn bị những gì

— Đồng hành cùng mẹ bầu cả thai kỳ Bé nhẹ cân hay đạt chuẩn? Xem ngay biểu đồ tăng trưởng của con. Mỗi tuần một chút, mẹ sẽ thấy an tâm hơn khi biết con đang lớn lên khỏe mạnh. Dùng thử ngay ★★★★★ 10.000+ mẹ tin dùng

Khi chuẩn bị có thai, điều quan trọng không phải là tự tìm một danh sách vắc xin rồi tiêm ngay. Hãy rà soát sổ tiêm, tiền sử mắc bệnh, công việc, đi lại và tình trạng sức khỏe cùng bác sĩ. Một số vắc xin cần hoàn tất trước khi có thai. Một số khác vẫn có thể được cân nhắc trong thai kỳ tùy chỉ định.

Bắt đầu bằng sổ tiêm và kế hoạch có thai

Mang theo ảnh hoặc bản giấy của sổ tiêm nếu còn. Nếu không nhớ rõ các mũi đã tiêm, đừng tự kết luận là mình “chưa có miễn dịch”. Bác sĩ có thể dựa vào hồ sơ cũ, tiền sử bệnh hoặc xét nghiệm phù hợp để tư vấn. Trong buổi khám tiền thai kỳ, hãy nói rõ dự định có thai trong vài tháng tới, bệnh nền, thuốc đang dùng và kế hoạch du lịch.

Những vắc xin thường được rà soát

MMR giúp phòng sởi, quai bị và rubella; vắc xin thủy đậu cũng thường được xem xét khi chưa có bằng chứng miễn dịch. Đây là nhóm vắc xin sống giảm độc lực, không tiêm trong thai kỳ. Vì vậy, nếu có chỉ định tiêm, cần trao đổi rõ mốc thời gian có thể bắt đầu cố gắng có thai.

Viêm gan B, cúm mùa, Tdap hoặc những vắc xin khác không có một lịch chung cho tất cả mọi người. Chỉ định phụ thuộc tuổi, tiền sử tiêm, nguy cơ nghề nghiệp, bệnh lý, vùng dịch và khuyến cáo đang áp dụng. Vắc xin viêm gan B không phải chống chỉ định khi mang thai, nhưng lý tưởng vẫn là rà soát sớm để việc chuẩn bị chủ động hơn.

Rà soát sổ tiêm cùng nhân viên y tế giúp kế hoạch có thai rõ ràng và an toàn hơn.

Sau khi tiêm có cần chờ mới được có thai không

Không nên áp dụng một mốc chờ cho mọi loại vắc xin. Với MMR và thủy đậu, CDC khuyến cáo tránh có thai ít nhất 4 tuần sau tiêm. Với các vắc xin khác, thời điểm có thai cần được cá thể hóa theo loại vắc xin, liều đang tiêm và sức khỏe mỗi người. Vì thế, hãy hỏi ngay tại thời điểm tiêm thay vì dựa vào kinh nghiệm truyền miệng.

Trước khi tiêm, hãy cho nơi tiêm biết nếu bạn từng phản ứng dị ứng nặng sau vắc xin, đang sốt hoặc bệnh cấp tính, dùng thuốc ức chế miễn dịch hay vừa nhận chế phẩm máu. Đây là thông tin để đánh giá an toàn và lịch tiêm phù hợp, không phải lý do để tự trì hoãn vô thời hạn.

Sau tiêm, lưu lại tên vắc xin, ngày tiêm và mốc được tư vấn về kế hoạch có thai. Nếu có phản ứng bất thường, liên hệ nơi tiêm hoặc cơ sở y tế theo hướng dẫn thay vì tự dùng thuốc hoặc bỏ qua liều tiếp theo.

Đừng bỏ quên người chồng

Người chồng cũng nên rà soát vắc xin, đặc biệt khi làm việc trong môi trường có nguy cơ phơi nhiễm, thường xuyên đi lại hoặc có bệnh mạn tính. Việc cả hai cùng chuẩn bị giúp giảm áp lực cho một người và tạo thói quen bảo vệ sức khỏe gia đình từ trước khi có thai.

Chuẩn bị trước thai kỳ hiệu quả hơn khi cả hai cùng tham gia.

Mang hồ sơ tiêm cũ nếu còn để bác sĩ tư vấn đúng hơn.

Khi nào nên tư vấn sớm hơn

Nên hẹn tư vấn sớm nếu bạn không rõ tiền sử tiêm, từng phản ứng nặng sau vắc xin, đang dùng thuốc ức chế miễn dịch, có bệnh gan, dự định đi vùng dịch hoặc cần có thai trong thời gian ngắn. Không tự tiêm hoặc trì hoãn chỉ vì một kết quả xét nghiệm đơn lẻ chưa được giải thích.

Câu hỏi thường gặp

Không còn sổ tiêm thì có phải tiêm lại hết không

Không nhất thiết. Bác sĩ sẽ xem tuổi, tiền sử, nguy cơ phơi nhiễm và có thể chỉ định xét nghiệm hoặc lịch tiêm bù phù hợp.

Đang cố gắng có thai có tiêm MMR được không

MMR không tiêm trong thai kỳ. Nếu chuẩn bị tiêm, cần trao đổi về mốc lùi kế hoạch có thai ít nhất 4 tuần sau tiêm.

Đã lỡ tiêm rồi mới phát hiện có thai thì sao

Không nên tự hoảng sợ. Liên hệ bác sĩ sản khoa hoặc nơi tiêm để được ghi nhận loại vắc xin, thời điểm tiêm và tư vấn tiếp.

Nguồn tham khảo

[CDC Vaccine Recommendations Before, During, and After Pregnancy](https://www.cdc.gov/vaccines-pregnancy/recommended-vaccines/index.html)

[CDC Guidelines for Vaccinating Pregnant Women](https://www.cdc.gov/vaccines-pregnancy/hcp/vaccination-guidelines/index.html)

[ACOG Prepregnancy Counseling](https://www.acog.org/clinical/clinical-guidance/committee-opinion/articles/2019/01/prepregnancy-counseling)

Kết luận

Tiêm phòng trước khi mang thai nên bắt đầu bằng rà soát hồ sơ và một cuộc tư vấn theo hoàn cảnh riêng, thay vì tự áp dụng lịch tiêm của người khác.