Ợ nóng và khó tiêu khi mang thai là những rối loạn tiêu hóa rất thường gặp. Nhiều mẹ thấy nóng rát sau xương ức, đầy bụng, chậm tiêu hoặc có vị chua trong miệng sau khi ăn. Dù không nguy hiểm trong đa số trường hợp, tình trạng này có thể làm mẹ ăn uống kém, ngủ không yên và sinh hoạt khó chịu hơn hẳn. Hiểu đúng nguyên nhân và biết cách xử lý sẽ giúp mẹ bầu dễ chịu hơn trong suốt thai kỳ.
Ợ nóng và khó tiêu có giống nhau không?
Không hoàn toàn giống nhau.
Ợ nóng là cảm giác nóng rát ở giữa ngực hoặc lan lên cổ họng. Nguyên nhân là do dịch dạ dày trào ngược lên thực quản.
Khó tiêu là cảm giác nặng bụng, đầy hơi, chậm tiêu, đau tức vùng trên rốn hoặc buồn nôn sau ăn. Ợ nóng có thể đi kèm khó tiêu, nhưng không phải lúc nào cũng vậy.
Vì sao mẹ bầu hay bị ợ nóng?
Khi mang thai, nội tiết thay đổi làm cơ vòng giữa thực quản và dạ dày giãn hơn bình thường. Vì vậy, dịch vị dễ trào ngược lên trên và gây nóng rát.
Ngoài ra, tử cung lớn dần cũng chèn vào dạ dày. Áp lực này càng làm tình trạng trào ngược dễ xảy ra hơn, nhất là sau ăn no hoặc khi nằm xuống.
Vì sao mẹ bầu hay bị khó tiêu?
Khó tiêu khi mang thai cũng chủ yếu liên quan đến nội tiết. Hệ tiêu hóa hoạt động chậm hơn nên thức ăn lưu lại lâu hơn trong dạ dày và ruột.
Khi thai lớn dần, dạ dày và các cơ quan trong bụng bị chèn ép. Vì vậy, mẹ dễ có cảm giác đầy bụng, ăn chậm tiêu và khó chịu sau bữa ăn.
Triệu chứng thường gặp là gì?
Ợ nóng thường gây nóng rát vùng ngực, có thể lan lên cổ họng. Một số mẹ còn thấy vị chua hoặc đắng trong miệng.
Khó tiêu thường biểu hiện bằng đầy bụng, chướng bụng, đau tức vùng thượng vị, buồn nôn hoặc cảm giác thức ăn tiêu rất chậm. Nhiều mẹ gặp cả hai cùng lúc.
Tình trạng này thường bắt đầu từ khi nào?
Ợ nóng và khó tiêu có thể xuất hiện ở bất kỳ giai đoạn nào, nhưng nhiều mẹ bắt đầu thấy rõ hơn từ 3 tháng giữa thai kỳ. Khi bụng bầu lớn dần, triệu chứng thường dễ xuất hiện hơn.
Ở 3 tháng cuối, cảm giác này có thể rõ hơn nữa vì tử cung chèn ép nhiều hơn lên dạ dày.
Cách giảm ợ nóng và khó tiêu khi mang thai
Ăn ít một, chia nhiều bữa: Thay vì ăn quá no trong một bữa, mẹ nên chia thành nhiều bữa nhỏ trong ngày. Cách này giúp dạ dày đỡ căng và giảm trào ngược.
Ăn chậm, nhai kỹ: Ăn quá nhanh dễ làm bụng đầy hơn và khiến dạ dày phải làm việc nặng hơn. Nhai kỹ giúp tiêu hóa nhẹ nhàng hơn.
Tránh thức ăn dễ gây khó chịu: Mẹ nên hạn chế món cay, chua, nhiều dầu mỡ hoặc quá béo. Đây là nhóm thực phẩm dễ làm ợ nóng và chậm tiêu nặng hơn.
Không nằm ngay sau khi ăn: Sau ăn, mẹ nên ngồi hoặc đi lại nhẹ nhàng một lúc. Nằm xuống ngay dễ làm dịch vị trào ngược lên thực quản.
Ăn tối sớm hơn: Nếu hay bị ợ nóng về đêm, mẹ nên ăn bữa tối sớm và tránh ăn sát giờ ngủ.
Kê cao đầu khi ngủ: Nâng nhẹ đầu và vai khi ngủ có thể giúp giảm trào ngược ban đêm. Cách này đặc biệt hữu ích với mẹ hay nóng rát ngực lúc nằm.
Hạn chế cà phê và đồ uống dễ kích thích: Một số loại đồ uống có thể làm triệu chứng nặng hơn. Mẹ nên theo dõi cơ thể để biết món nào dễ gây khó chịu cho mình.
Mẹ bầu có dùng thuốc được không?
Trong nhiều trường hợp, một số thuốc giảm axit dạ dày có thể được dùng trong thai kỳ. Tuy nhiên, mẹ không nên tự ý mua thuốc uống.
Nếu triệu chứng kéo dài hoặc ảnh hưởng nhiều đến ăn ngủ, nên trao đổi với bác sĩ để được hướng dẫn loại phù hợp và an toàn.
Khi nào cần đi khám?
Mẹ nên đi khám nếu có một trong các dấu hiệu sau:
- Nôn nhiều
- Sụt cân
- Đau tăng dần
- Phân đen
- Không đỡ dù đã thay đổi ăn uống và nghỉ ngơi
- Triệu chứng đột ngột nặng lên rõ rệt
Đây là những dấu hiệu cần được đánh giá kỹ hơn.
Ợ nóng có phải dấu hiệu mang thai không?
Không phải dấu hiệu đặc hiệu.
Ợ nóng có thể xuất hiện trong thai kỳ, nhưng cũng có thể xảy ra do ăn uống, căng thẳng hoặc các rối loạn tiêu hóa thông thường. Vì vậy, không thể dựa vào riêng triệu chứng này để kết luận có thai.
Kết luận
Ợ nóng và khó tiêu khi mang thai là tình trạng rất thường gặp do nội tiết thay đổi và tử cung lớn dần chèn ép lên dạ dày. Phần lớn không nguy hiểm, nhưng có thể gây nhiều khó chịu trong sinh hoạt hằng ngày.
Mẹ có thể cải thiện bằng cách ăn ít một, tránh thức ăn dễ kích thích, không nằm ngay sau ăn và kê cao đầu khi ngủ. Nếu triệu chứng kéo dài hoặc nặng lên, nên đi khám để được tư vấn an toàn.
Tìm hiểu thêm tại đây
