Bé đã tròn 1 tháng tuổi. Chỉ mới vài tuần trước, gia đình còn đang bối rối vì một em bé quá nhỏ, quá mong manh và gần như phụ thuộc hoàn toàn vào người lớn. Đến lúc này, nhiều cha mẹ đã bắt đầu hiểu con hơn một chút, quen hơn với việc cho bú, thay tã, dỗ ngủ và nhận ra từng tiếng khóc của bé có thể mang ý nghĩa khác nhau.
Dù vậy, chăm em bé 1 tháng tuổi vẫn là một giai đoạn rất nhiều câu hỏi. Bé bú như vậy đã đủ chưa. Bé ngủ thế có bình thường không. Khóc nhiều có sao không. Đầu bé hơi méo, da bong tróc, nấc cụt, phân thay đổi liên tục có đáng lo không. Đây đều là những băn khoăn rất thường gặp. Điều quan trọng là hiểu rằng tháng đầu đời là giai đoạn bé đang thích nghi rất mạnh với cuộc sống bên ngoài tử cung, nên có nhiều điều làm cha mẹ lo nhưng thật ra vẫn nằm trong giới hạn bình thường.
Em bé 1 tháng tuổi phát triển như thế nào
Trong tháng đầu, bé lớn lên khá nhanh. Nhiều bé tăng thêm cân và dài thêm rõ so với lúc mới sinh. Tuy vậy, không có một con số chung đúng cho tất cả. Có bé nhỏ người, có bé lớn hơn mức trung bình, miễn là bé tăng trưởng đều và đi đúng quỹ đạo của riêng mình thì vẫn có thể hoàn toàn bình thường.
Điều cha mẹ nên quan tâm không phải là so con với một con số cứng nhắc. Điều quan trọng hơn là bé có bú tốt không, có tỉnh táo khi thức không, có tăng cân dần không và bác sĩ có đánh giá bé phát triển phù hợp qua các lần khám hay không.
Cũng cần nhớ rằng ở giai đoạn này, nhiều bé có những đợt lớn nhanh. Khi đó bé có thể bú dày hơn, quấy hơn và ngủ thất thường hơn. Điều này làm cha mẹ mệt, nhưng lại thường là dấu hiệu cho thấy bé đang phát triển.
Những mốc phát triển thường gặp ở bé 1 tháng tuổi
Em bé 1 tháng tuổi chưa có nhiều kỹ năng rõ ràng như vài tháng sau, nhưng đã bắt đầu có những thay đổi đầu tiên rất đáng chú ý. Cử động tay chân của bé dần bớt giật cục hơn. Cổ bé đang khỏe lên từng chút. Khi nằm sấp trong thời gian ngắn, bé có thể cố nhấc đầu lên một ít.
Về giác quan, bé đã nghe khá tốt và có thể quay đầu về phía tiếng nói quen thuộc. Bé thích nhìn khuôn mặt người, nhất là ở khoảng cách gần. Thị lực vẫn còn mờ, nhưng bé đã có thể tập trung hơn trước. Một số bé bắt đầu có nét biểu cảm giống như đang cười, nhưng nụ cười xã hội rõ ràng thường đến muộn hơn.
Bé cũng có các phản xạ rất đặc trưng như tìm vú, bú, giật mình và nắm tay. Đây là những phản xạ bình thường ở giai đoạn sơ sinh, và bác sĩ sẽ kiểm tra trong các lần khám định kỳ.
Bé 1 tháng tuổi bú như thế nào là bình thường
Ở tuổi này, chuyện bú vẫn là việc quan trọng nhất trong ngày của bé. Nếu bú mẹ, nhiều bé bú từ rất nhiều cữ trong 24 giờ. Có bé bú dồn dập, nhất là chiều tối và ban đêm. Điều này có thể làm mẹ rất mệt, nhưng thường vẫn là diễn biến bình thường.
Nếu bú sữa công thức, bé cũng sẽ bú nhiều lần trong ngày, với lượng tăng dần theo nhu cầu. Không phải bé nào cũng ăn giống nhau. Có bé ăn mỗi lần ít nhưng đòi nhiều cữ. Có bé ăn được nhiều hơn mỗi cữ.
Thay vì chỉ nhìn số mililit hay số phút bú, cha mẹ nên nhìn vào dấu hiệu no đói của con. Bé đói sẽ quay đầu tìm vú, mút môi, cho tay vào miệng, quấy dần rồi mới khóc. Bé no thường tự nhả ra, bớt mút và dịu đi. Ngoài ra, số tã ướt trong ngày cũng là một dấu hiệu quan trọng để biết bé có đang bú đủ hay không.
Giấc ngủ của bé 1 tháng tuổi có gì đáng chú ý
Nhiều cha mẹ mong bé sẽ ngủ theo giờ, nhưng ở tuổi này điều đó thường chưa thể. Em bé 1 tháng tuổi ngủ rất nhiều, nhưng chia thành nhiều giấc ngắn. Bé thường chưa phân biệt rõ ngày đêm, nên chuyện thức dậy nhiều lần ban đêm là bình thường.
Điều quan trọng nhất không phải là ép bé vào lịch ngủ cứng. Điều quan trọng là tạo điều kiện để bé ngủ an toàn. Bé nên được đặt nằm ngửa, ngủ trên mặt phẳng chắc, không có gối mềm, chăn dày hay thú bông quanh mặt. Nếu bé ngủ thất thường, điều đó không có nghĩa là bạn đang làm sai. Đó chỉ là đặc điểm rất hay gặp ở trẻ 1 tháng tuổi.
Những vấn đề sức khỏe cha mẹ hay gặp ở giai đoạn này
Khóc là điều khiến nhiều cha mẹ lo nhất. Bé 1 tháng tuổi có thể khóc khá nhiều vì đói, buồn ngủ, khó chịu, đầy bụng hoặc đơn giản là cần được bế. Nếu bé khóc nhiều kéo dài, rất khó dỗ, lặp lại vào cùng một thời điểm trong ngày, cha mẹ có thể nghĩ đến đau bụng co thắt và nên trao đổi với bác sĩ.
Ngoài ra, thoát vị rốn là chuyện khá hay gặp. Nhiều bé có một chỗ lồi ở rốn, nhất là khi khóc. Phần lớn sẽ tự cải thiện theo thời gian. Da đầu có cứt trâu, da bong tróc, nấc cụt, vàng da nhẹ hoặc phân thay đổi màu sắc trong giai đoạn đầu cũng là những điều cha mẹ thường thấy.
Tuy nhiên, nếu bé bú kém rõ, nôn nhiều sau mỗi cữ, sốt, thở khác thường, tím tái, ngủ li bì khó đánh thức hoặc phân có màu bất thường như trắng, xám nhạt, đỏ nhiều, cần đưa bé đi khám sớm.
Chăm sóc bé 1 tháng tuổi hằng ngày ra sao
Ở tuổi này, chăm bé chủ yếu xoay quanh vài việc lặp đi lặp lại: bú, ợ hơi, thay tã, ngủ và được ôm ấp. Nghe đơn giản nhưng lại chiếm gần như toàn bộ thời gian trong ngày.
Cha mẹ có thể cho bé nằm sấp mỗi ngày vài lần, mỗi lần ngắn, khi bé tỉnh và có người quan sát. Đây là cách rất tốt để giúp bé khỏe cơ cổ, vai và lưng. Ngoài ra, hãy nói chuyện với bé, nhìn vào mắt bé, hát cho bé nghe, bế da kề da và đưa bé đi dạo ngắn nếu điều kiện phù hợp. Những việc này tưởng nhỏ nhưng rất có ích cho sự phát triển sớm của bé.
Tắm cho bé ở giai đoạn này không cần quá nhiều. Một tuần vài lần là đủ, nếu giữa các lần tắm vẫn lau sạch vùng mặt, cổ, nách và vùng quấn tã. Nếu rốn chưa rụng hẳn hoặc còn ẩm, cần giữ rốn sạch và khô.
Cha mẹ cũng cần được chăm sóc
Một điều rất hay bị quên là khi bé được 1 tháng tuổi, cha mẹ cũng mới làm cha mẹ được 1 tháng. Người mẹ có thể vẫn đang hồi phục sau sinh, còn đau, còn thiếu ngủ, còn thay đổi nội tiết và cảm xúc. Người cha cũng có thể mệt, căng và lúng túng trong vai trò mới.
Nếu bạn thấy mình dễ khóc, dễ cáu, quá tải hoặc cô đơn, điều đó không có nghĩa là bạn làm chưa tốt. Nó chỉ cho thấy bạn đang ở trong một giai đoạn rất mệt. Hãy nhờ giúp đỡ nếu cần. Một bữa ăn nóng, một giấc ngủ ngắn, một người bế bé giúp một lúc hoặc chỉ đơn giản là một người chịu nghe mình nói cũng rất quý.
Kết luận
Em bé 1 tháng tuổi còn rất nhỏ, nhưng đã bắt đầu thay đổi từng ngày. Đây là giai đoạn vừa đẹp vừa mệt, vừa vui vừa dễ làm cha mẹ thấy mình không theo kịp. Nếu bạn đang thấy bối rối, đó là chuyện bình thường. Điều quan trọng nhất lúc này là giữ bé bú đủ, ngủ an toàn, theo dõi sức khỏe đều và chăm sóc cả chính mình. Bạn không cần làm mọi thứ hoàn hảo. Chỉ cần học dần từng chút một, như vậy đã là rất tốt rồi.
Tìm hiểu thêm tại đây
