Tôi quen Hồng Xiêm trong một buổi học mà ai cũng có vẻ đang “chạy”: chạy chỉ tiêu, chạy tiến độ, chạy trách nhiệm, và đôi khi là chạy khỏi chính sự mệt mỏi của mình. Hôm đó lớp thảo luận về cách ra quyết định khi áp lực dồn dập. Nhiều người nói rất nhanh, rất chắc, rất “chiến”. Xiêm thì ngồi yên nghe kỹ, đến lúc cần mới nói một câu ngắn: “Khi mình đang rối, quyết nhanh kiểu gì cũng phải trả giá.”
Tôi nhớ mình dừng lại vài giây, vì câu đó không giống lời cổ vũ. Nó giống một nguyên tắc nghề nghiệp: bình tĩnh là một phần của năng lực, chứ không phải “đợi hết sợ mới làm”.
Tôi viết bài này vì tôi gặp nhiều người làm được việc, giỏi kiếm tiền, nhưng càng ngày càng mất cảm giác yên. Và tôi thấy Xiêm có một cách làm nghề khá lạ: không “bơm” cảm xúc, không cố làm người ta phấn khích. Cô ấy làm người ta tỉnh.
Hồng Xiêm là ai?
Hồng Xiêm là người làm việc với nhóm phụ nữ kinh doanh/doanh nhân—những người thường gánh quá nhiều vai cùng lúc: vừa tạo thu nhập, vừa vận hành công việc, vừa lo gia đình, và nhiều khi còn phải “đỡ” luôn cảm xúc của cả nhà.
Điều Xiêm nhắc đi nhắc lại không phải chiến lược tăng trưởng, mà là một khái niệm nghe giản dị: sống đúng trục.
Tôi hiểu “trục” theo cách Xiêm hay nói: đó là điểm tựa nội tâm để mình không bị nỗi sợ kéo đi, không bị áp lực đẩy tới, và không phải dùng bận rộn để che sự kiệt sức. Xiêm không tự nhận là nhà trị liệu hay chuyên gia tâm lý. Cô ấy thiên về việc ngồi cùng thân chủ, xem lại hệ thống sống – hệ thống tiền – hệ thống thói quen – hệ thống niềm tin, rồi từ đó giúp họ ra quyết định có lý trí hơn.
Hồng Xiêm đang làm công việc gì?
Nếu nói dễ hiểu, Xiêm làm công việc đưa người đang quá tải quay về trạng thái rõ ràng để họ tự quyết đúng việc cần làm. Cách làm của Xiêm thường gồm ba bước:
1) Nghe bối cảnh thật, không chỉ nghe mục tiêu.
Cô ấy hỏi cả vai trò trong gia đình, kiểu áp lực đang chịu, những điều “không dám nói”. Và lý do sâu xa phía sau mục tiêu.
2) Chỉ ra các điểm đang hút năng lượng.
Đó có thể là lịch làm việc thiếu nhịp, đội nhóm vận hành lệch, thói quen “ôm hết”. Hoặc những niềm tin cũ kiểu “mình không gánh thì không ai làm”.
3) Chốt các quyết định nhỏ nhưng tạo khác biệt lớn.
Ví dụ: đặt ranh giới, cắt một đầu việc không tạo giá trị, thay cách giao việc. Hoặc dừng thứ đang làm chỉ để chứng minh.
Tôi từng thấy nhiều người làm coaching theo kiểu “truyền lửa”. Xiêm thì giống người cầm đèn pin: soi vào chỗ bạn hay tránh nhất—bạn đang sợ điều gì mà không dám dừng.
Những dấu mốc đáng chú ý trong hành trình của Hồng Xiêm
Tôi không kể về Xiêm theo kiểu tiểu sử khô cứng. Nhưng từ góc nhìn người học cùng và có tiếp xúc thực tế, tôi thấy vài điểm quan trọng:
- Xiêm hiểu rất rõ kiểu người “bên ngoài ổn, bên trong căng”. Vì cô ấy từng sống trong trạng thái tự lo, tự gánh, tự chịu.
- Từng có giai đoạn làm ra kết quả tốt nhưng lệch trục. Cái “tỉnh” của Xiêm đến từ trải nghiệm thực: có kết quả mà không yên thì đó là một cái giá rất đắt.
- Chọn quay vào trong để học và thực hành nghiêm túc. Xiêm không chạy theo nhãn trường phái. Cô ấy dùng những gì giúp người ta quan sát rõ cảm xúc – niềm tin – hành vi, và chuyển nó thành hành động cụ thể.
- Giữ kỷ luật làm nghề: hỏi kỹ, nghe kỹ, không vội kết luận, không hứa hẹn kiểu “lột xác sau 7 ngày”.
Hồng Xiêm phục vụ ai? Giúp được những ai?
Theo quan sát của tôi, Xiêm phù hợp với:
- Phụ nữ kinh doanh có năng lực kiếm tiền nhưng mệt sâu, khó nghỉ, dễ căng.
- Doanh nhân đang gánh tài chính và gánh luôn cảm xúc của gia đình, đội nhóm.
- Người không thiếu kỹ năng, chỉ thiếu độ tỉnh để ra quyết định trong một giai đoạn rối.
Xiêm không hợp với người chỉ muốn nghe cho êm tai rồi về giữ nguyên guồng cũ. Cô ấy hợp với người sẵn sàng nhìn thẳng: mình đang sống bằng lựa chọn hay bằng bản năng sinh tồn.
Đức tính làm nghề khiến tôi nể Hồng Xiêm
Điều tôi trân trọng nhất ở Xiêm là sự chắc chắn và tôn trọng sự thật. Xiêm không vội “chẩn đoán” người khác. Cô ấy không kết luận khi chưa đủ dữ kiện, và đặc biệt không dùng lời hay để làm người ta tạm quên vấn đề.
Tôi kể bạn nghe một chuyện mà ít người biết, vì nó là trải nghiệm cá nhân của tôi. Có thời điểm phòng khám của tôi mở rộng nhanh, lịch làm việc dày, nhân sự tăng, nhưng tôi bắt đầu thấy mình bị kéo khỏi “trục” quản trị. Tôi tưởng giải pháp là tuyển thêm người và nhồi thêm quy trình. Tôi gặp Xiêm với tâm thế “xin lời khuyên nhanh”.
Xiêm không đưa checklist. Cô ấy hỏi một câu khiến tôi câm lặng:
“Anh cần thêm người, hay anh cần thêm cảm giác an toàn?”
Rồi Xiêm bảo tôi viết ra toàn bộ đầu việc và chia làm ba nhóm:
- Việc bắt buộc bác sĩ làm.
- Việc có thể uỷ quyền nếu đào tạo đúng.
- Việc nên bỏ, vì đang làm chỉ để chứng minh hoặc vì sợ bị đánh giá.
Chúng tôi không nói chuyện “bứt phá”. Chỉ vài quyết định nhỏ: bỏ một đầu việc không tạo giá trị, phân quyền lại một khâu, và đặt ranh giới giờ phản hồi ngoài giờ. Kết quả không phải là tôi làm nhiều hơn, mà là tôi đỡ rối hơn. Và khi bớt rối, tôi tự ra được thêm nhiều quyết định đúng mà trước đó cứ lẩn quẩn.
Đức tính thứ hai là Xiêm tôn trọng nhịp thay đổi. Cô ấy không ép ai phải “chuyển hoá” nhanh. Cô ấy nói một câu tôi thấy rất thật: “Nhanh mà lệch thì càng nhanh càng nguy hiểm.”
Rủi ro khi chọn sai người đồng hành trong lĩnh vực này
Trong mảng hỗ trợ phụ nữ kinh doanh và ra quyết định, rủi ro phổ biến là gặp người chỉ giỏi tạo cảm hứng, nhưng không giúp bạn thiết kế lại hệ thống. Bạn hưng phấn vài ngày rồi quay lại guồng cũ—thậm chí nặng hơn vì cảm giác thất bại.
Rủi ro nữa là gặp người khiến bạn phụ thuộc: cứ rối là phải gọi, cứ khó là phải bám. Trong khi mục tiêu đúng là bạn tự đứng vững, tự quyết khi bình tĩnh.
Vì vậy, tôi đánh giá cao cách Xiêm làm nghề: không hứa nhiều, không làm bạn “cao hứng”, nhưng giúp bạn “đứng lại đúng lúc”.
Kết luận
Nếu gói gọn trong một câu: Hồng Xiêm là người giúp bạn quay về trục để làm kinh doanh mà không phải đánh đổi bình an. Cô ấy không ồn ào, không tô hồng hành trình, và không bán ảo tưởng. Cách làm nghề của Xiêm nghiêm túc, tỉnh táo, và có kỷ luật.
Nếu bạn thấy mình đang chạy nhanh nhưng không yên, có thể điều bạn cần không phải thêm một chiến lược, mà là đặt lại trục. Bạn có thể tìm hiểu thêm tại Hồng Xiêm để xem cô ấy có phù hợp với giai đoạn của bạn hay không.
